Diyarbakır'ın Kulp İlçesi'nde kimsesizlere ait 105 mezar ortaya çıktı. Mezarların, çatışmalarda ve failli meçhul cinayetlerde öldürülen ve kimliği belirlenemeyen kişilere ait olduğu belirlendi. Bulunan mezarların, Bolu Komando Tugayı ve korucular tarafından öldürülen insanlara ait olduğunu kaydeden Muharrem Erbey, yakınlarını Kulp bölgesinde kaybeden ailelerle, yaşanan çatışmalarda yaşamını yitiren PKK'lilerin ailelerinin, mezarların kimlere ait olduğunu tespit edilebilmesi için İHD Diyarbakır Şubesi'ne başvuruda bulunmalarını istedi.

Bölgede 1990'lı yıllarla beraber çok sayıda faili meçhul cinayetler işlendi, çatışmalarda yaşamını yitiren PKK'lilerin cenazeleri ailelerine verilmedi.Çatışmalarda yaşamını yitiren PKK'lilerin cenazeleri , toplu olarak gömüldü. Gözaltına alınıp da bir daha kendilerinden haber alınamayan birçok kişinin de hala cenazeleri bulunmadı. O dönemde bölgede vatandaşlar üzerinden korku salan Bolu Dağ Komando Tugayı'na bağlı askerlerin, gözaltına aldığı çok sayıda vatandaştan bir daha haber alınamadı. Bolu Komando Tugayı'nın görev yaptığı bölgelerden biri olan Diyarbakır'ın Kulp İlçesi'nde 105 mezar ortaya çıktı. İHD Diyarbakır Şubesi'nin, öldürülen fakat kimliği tespit edilemeyen kişiler ile toplu mezarlara ilişkin yaptığı çalışmada Kulp'ta 105 mezar bulundu. Mezarların Bolu Komando Tugayı'nın Kulp'ta görev yaptığı dönemde öldürülen kişilere ait olduğu belirlendi.

105 mezar bir günde bulundu

İHD Diyarbakır Şubesi Başkanı Muharrem Erbey ve İHD yöneticilerinden Serdar Çelebi, yaptıkları keşif çalışmasında, buldukları mezarların 87'sinin Kulp Merkez Mezarlığı'nda, 2'sinin Bayır (Dinera), 14'ünün İnkaya (Kanika) köylerinde olduklarının tespit edildiğini bildirdi. Erbey, yaptıkları çalışmalarda öldürülen insanların hiçbir dini vecibeleri yerine getirilmeden elbiseleri ile gömüldüklerini belirlediklerini ifade etti. Erbey, 'Yaptığımız çalışmalarda altı ayrı yerde mezar tespit ettik ve 105 civarında mezar bulduk. Bir gün içinde yaptığımız çalışma sonucu ortaya çıktı' dedi.

'Kulp merkezinde 87 mezar keşfettik'

Erbey, böyle bir çalışmaya 90'lı yıllarda çatışmalarda veya gözaltına alındıktan sonra öldürülen kişilerin ailelerinin kendilerine başvurması ile başladıklarını belirterek, 'Başvurular doğrultusunda Kulp'ta bazı çalışmalarımız oldu. Özellikle Kulp Mezarlığı'nda 87 kişiye ait, hem çatışmalarda yaşamını yitiren PKK'lilere ait hem de korucular tarafından ve Bolu Komando Tugayı tarafından gözaltına alındıktan sonra öldürülen, infaz edilen ve daha sonrada Kulp'taki kimsesizler mezarlığına gömülen bir mezarlık keşfettik' diye kaydetti. Buldukları 87 mezara dair hiçbir resmi işlem yapılmadığını söyleyen Erbey, '87 kişi dile kolay. Bu kadar insanın öldürülmesi, yakınlarına haber verilmeden eşkâlleri belirlenmeden veya resmi bir işlem yapılmadan gömülmesi. Gerçekten de hukuk gaspı diyebileceğimiz çok ciddi bir ihlal. Maalesef 90'lı yıllarda yaşam hakkı ihlali çok fazlasıyla ihlal edildi' dedi.

'Sorumlu Bolu Komando Tugayı'

O dönemde yaşananlardan Bolu Komando Tugayı'nın sorumlu olduğuna dikkat çeken Erbey, sözlerini şöyle sürdürdü:

'O yıllarda özellikle Bolu Komando Tugayı'nın bölgede salmış olduğu korku ve dehşet insanların üzerindeki etkisi halen devam etmektedir. Hale insanlar o döneme ait belgeleri olayları anlatmaktan çekinmektedirler. Kendilerini ifade etmekten korkmaktadırlar. Oysa devlet 90'lı yıllarda bu bölgede yaşananların ortaya çıkmasında birinci dereceden sorumludur. Askerler ve korucular Devletin yetkisini kullanmak suretiyle insanları gözaltına almışlardır. Keza korucular ve Bolu Komando Tugayı çevrede sevilen sayılan ve koruculuğu kabul etmeyen veya çocuğu cezaevinde ya da dağda olan insanları tehdit etmek suretiyle yaşamış oldukları yerden göç ettirmeye çalışmıştır. Eğer gitmemişler ise gözaltına alıp bu insanları gözaltında kaybetmiştirler.'

'Devlet özür dilemeli'

Cumhurbaşkanı Abdullah Gül'ün Kürt sorunun çözümüne ilişkin 'İyi şeyler olacak' sözlerine de değinen Erbey, 'Eğer devlet gerçektende önemli bir süreci girdiğine ifade ediyorsa güzel şeyler olacağını ortaya koyuyorsa bölgede yaşayan insanların 15 yıldır devam eden bu trajedisine bir çözüm bulma konusunda girişimde bulunmalıdır' dedi. Bölgede yaşayana bu tür olayların unutulmasının mümkün olamadığını vurgulayan Erbey, 'Yakını, eşi, çocuğu, oğlu veya kızı gözaltında kaybolan insanlar, 15 yıldır herhangi bir mezarda dua etmekten yoksundurlar. Ve 15 yıl boyunca yakınlarının resimlerine sarılarak avunmuşlardır. Bunların unutulması söz konusu değildir. Ancak yakınları, failler yakalanırsa kemikler ortaya çıkarılıp ailelere teslim edilirse ve devlete bunlardan özür dilerse o zaman belki yakınları affetmeye çalışır ya da affedebilirler. Fakat bazı siyasetçilerin son dönemlerde yaşananları unutmaya hazırız demesini insan hakları savunucuları olarak çok anlamlı bulmuyoruz' diye konuştu.

Erbey, yakınları Kulp civarında öldürülenlerin DNA testinin yapılması için İHD Diyarbakır Şubesi'ne başvurmalarını istedi.

DİHA