Darbeci paşalara sivil mahkeme yolu açıldı

Askeri Yargıtay 2. Ceza Dairesi hükmüne dayandırılan Uyuşmazlık Mahkemesi kararı darbe planlayan askerlerin yargılanması için emsal oluşturdu. Uyuşmazlık Mahkemesi’nin emekli Albay Cumhur Şanlıgeçer’in irtikap suçundan yargılanmasına ilişkin 3.12.2007 tarihli kararına göre, askerler Askeri Ceza Kanunu’nda yazılı olmayan suçlardan dolayı sivil mahkemelerde yargılanabilecekler. Emekli Albay Hakim Ümit Kardaş bu kararın, 2004’teki “Sarıkız” ve “Ayışığı” darbelerini planlayan dört kuvvet komutanının yargılanması için de emsal teşkil ettiği görüşünde: Darbe hazırlığı TCK 309. maddeye göre düzenlenmiş sivil bir suçtur; bu suçu işleyenler sivil mahkemeye çıkar

Darbeci generaller ile ilgili soruşturma ve davanın sivil yargıda görülmesi gerektiği TSK’da yapılan bir yolsuzlukla ilgili geçen yıl sonunda verilen ve Askeri Yargıtay 2’inci Ceza Dairesi’nin hükmüne dayandırılan emsal alınacak nitelikte bir “Uyuşmazlık Mahkemesi” kararıyla pekişti. Hukukçular, darbe girişiminde bulunmak ya da darbe hazırlığı içinde olmak suçunun Türk Ceza Kanunu’nun (TCK) “Anayasal Düzene ve Bu Düzenin İşleyişine Karşı Suçlar” kapsamında olduğunu belirterek, zamanında “Sarıkız” ve “Ayışığı” adıyla darbe hazırlıkları yaptıkları anlaşılan emekli generallerin sivil mahkemede yargılanması gerektiğini vurguladılar.
YARGITAY ONADI • Sözkonusu süreç 2005’te Kuzey Deniz Saha Komutanlığı Askeri Savcılığı’nın Milli Savunma Bakanlığı Kalite Yönetim Bölge Başkanlığı bünyesinde görev yapan Dz. Albay Cumhur Şanlıgeçer’in irtikap suçu işlediği iddiasıyla açılan dava üzerine başladı. Askeri Mahkeme, sanığa yüklenen suçun “Askeri suç olmaması, askeri suça bağlı bulunmaması, yargılama aşamasında emekliye ayrılmış olması, askeri mahkemede yargılanmayı gerektiren ilginin kesildiği, bunun için de yargılama görevinin adli yargı yerine ait olduğu” gerekçeleri ile görevsizlik kararı verdi. Sanığın kararı temyiz etmesi üzerine Askeri Yargıtay 2’inci Dairesi, hükmü yasaya uygun bularak onadı ve dosya İstanbul 1. Ağır Ceza Mahkemesi’ne gönderildi.
İstanbul 1. Ağır Ceza Mahkemesi sanığın askerlik hizmet ve görevleriyle igili işlediği ileri sürülen suç nedeniyle yargılama görevinin askeri yargı olduğu iddiasıyla 2006’da görevsizlik kararı verdi. Karar üzerine dosya, eksiklikleri giderildikten sonra Yargıtay Başsavcılığı’nca Uyuşmazlık Mahkemesi’ne gönderildi. Uyuşmazlık Mahkemesi 03.12.2007’de oy birliğiyle İstanbul 1. Ağır Ceza Mahkemesi’nin görevsizlik kararını kaldırdı. Mahkeme, kararını suçun Askeri Ceza Kanunu’nda yazılı olmadığına dayandırdı.
EMSAL OLABİLİR • Emekli Albay Hakim Ümit Kardaş, Askeri Yargıtay 2’inci Dairesi’nin verdiği bu kararın “Sarıkız” ve “Ayışığı” adlı darbe hazırlığı içindeki generallerin sivil mahkemelerde yargılanması yönünde emsal kabul edilebilecek kararlardan biri olduğunu söyledi. Kardaş, darbe teşebbüsünde bulunmak veya darbe yapmak için faaliyet yürütmek suçunun Askeri Ceza Kanunu’nda karşılığı bulunmadığını, bu suçun TCK’nın “Anayasal Düzene ve Bu Düzenin İşleyişine Karşı Suçlar” başlıklı beşinci bölümde düzenlendiğine dikkat çekti. Kardaş, TCK’nun 309. Maddesi’nce de bu bu suçu işleyenler ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasıyla yargılanmaları gerektiğini vurguladı. “Sarıkız” ve “Ayışığı” darbe planlarını hazırlayan emekli olan generaller hakkında Ankara Başsavcılığı’na suç duyurusunda bulunan Yargıtay emekli Cumhuriyet Savcısı Ahmet Gündel de, Askeri Ceza Kanunu’nda yazılı olmayan suçların askeri mahkemelerin görev alanı dışında kaldığının altını çizerek darbe planı yapan ve bugün emekli olan bazı generallerin de sivil mahkemede yargılanması gerektiğini söyledi. Ceza Hukukçusu Avukat Ercan Kanar da, Askeri Yargıtay 2’inci Ceza Dairesi’nin kararına işaret ederek, darbe yapma planları sonradan ifşa olan generallerin “Anayasayı tağyir, tedbil ve ilga” suçlarından Özel Ağır Ceza Mahkemeleri’nde yargılanmaları gerektiğini söyledi.

TARAF