Savaş çıkarsa Kürtler devlet olur!

Soru şu: şayet Türkiye gerçekten Güney Kürdistan’a girerse ne olur?

Kişisel görüşüm, o zaman Kürtlerin devlet olacağı yönündedir. En azından ilk etapta Güney Kürdistan’da. ABD Irak’a girdi Kürtler federasyon elde ettiler; Türkler Güney Kürdistan’a girerse, o zaman Kürtler bağımsız devlet olur.  

Savaş çıkarsa Kürtler devlet olur! / Sebahattin Topçuoğlu

Son dönemlerde sıklaşan çatışmaları gerekçe göstererek Güney Kürdistan’a girmeyi planlayan Türk devleti, önemli bir sorunun cevaplanmasını da birlikte getirdi.

Soru şu: şayet Türkiye gerçekten Güney Kürdistan’a girerse ne olur?

Kişisel görüşüm, o zaman Kürtlerin devlet olacağı yönündedir. En azından ilk etapta Güney Kürdistan’da. ABD Irak’a girdi Kürtler federasyon elde ettiler; Türkler Güney Kürdistan’a girerse, o zaman Kürtler bağımsız devlet olur.  

Bu sadece bir hipotezdir. Bu hipotezi güçlendiren bilimsel verileri ve olguları tarihte devletlerin ortaya çıktığı dönemlerde bulmak mümkündür.
Tarihe kısaca göz attığımızda devletlerin genellikle savaşlar sonucu ortaya çıktığını görürüz. Bu gün ulus-devlet olarak ortaya çıkan ve Birleşmiş Milletlere üye olan bütün devletler şu veya bu şekilde savaş sonucu çıkmışlardır ortaya. Burada çok eskiye, devletin oluşum sürecini ele almaya gerek yok; kısaca son yüz elli yılın devletler tarihine bakıldığında bu hipotezin ne kadar güçlü olduğu rahatlıkla anlaşılır.

Fransız devrimiyle başlayan ulus-devlet süreci büyük imparatorlukların yıkılmasına yol açtı.  Osmanlı ve Macaristan-Avusturya gibi imparatorlukların yıkılması sonucu Doğu Avrupa’da, Balkanlar’da ve Yakın Doğu’da bir çok ulus-devlet ortaya çıktı. Avusturya, Macaristan, Türkiye, Iran, Irak ve Suriye gibi devletler belirtilen her iki imparatorluğun külleri üzerine kurulan ulus-devletlerdir.

Bütün bu devletler savaş sonucu ortaya çıkmışlardır.

Sadece bu devletler değil, Yunanistan, Bulgaristan, Romanya gibi devletler de Osmanlıya karşı savaşarak ortaya çıktılar. Yakın geçmişte Balkanları kan gölüne çeviren ve Yugoslavya’nın yıkılışıyla ortaya çıkan devletler de savaş sonucu oluştular. Kısacası; devletlerin ortaya çıkmasındaki en önemli kriterlerden veya öğelerden biri savaştır denebilir.  

İşin ironik yanı bütün bu devletler bağımsızlıklarını elde ettikten sonra devletler topluluğuna yani Birleşmiş Milletlere üye olurlar ve gelecekte devlet olmak isteyen halk ve etnik grupların kaderleri hakkında karar verirler. Mesela Kürtler, Filistinliler, Basklılar, Irlandalılar vd. hakkında devlet olabilme ve olamama kararı verirler. Fakat Birleşmiş Milletlere üye devletler belirtilen toplumların devlet olmasını onaylamazlar, genelde redederler. Buradaki en önemli gerekçe devletlerin ‘egemenlik’ ilkeleridir. Bu ilkeye göre egemen olan bir devlet bölünemez. Egemenlik ilkesinden kaynaklanan bölünmezlik anlayışı sonuçta Kürtleri  yaşadıkları devletler içinde hapsetmiştir ve kendi devletlerini kurmayı engellemiştir. Çünkü uluslararası hukuka göre, egemen devlet içinden yeni bir devletin çıkması mümkün değildir. Bu, ancak çok şiddetli savaş durumlarında kabul edilir. 1990lı yıllarda Balkanlar’da yaşananlar buna bir örnektir.

Fakat burada asıl önemli olan nokta şudur; şayet Türkiye Güney Kürdistan’a girerse, o zaman Kürtlerde ortak duygu, birlikte hareket etme duygusu ve işgal gücüne karşı birlikte hareket etme hissi, görevi ve algısı gelişebilir. Kısacası; ortak bir dava için mücadele etme anlayışı gelişebilir. Bu da; Kürtleri yüzyıllardır ihtiyacını ve eksikliğini hissettği ulus olma yönünde ilerletebilir ve geliştirebilir.

Çünkü ortak bir iradeye ve duyguya sahip olunmadan ulus olunmaz.  Dünyada bir çok ulus devlet olduktan sonra uluslaştı ama Kürtler devlet olmadan da uluslaşabilirler. O zaman devletin temelini önceden atmış olurlar.

Yanlış anlaşılmaya meydan vermemek için hemen belirtmekte yarar var; burada savaş propagandası ve savaşın iyi bir şey olduğu savunulmuyor. Aksine savaşın sürdüğü her yerde hangi şekilde tahribata yol açtığı aşikar bir durum.
Fakat burada ifade edilmeye çalışılılan şey şudur: siyaset sosyolojisinde savaş bir olgu olarak ele alınır ve araştırılır. Bilim olgulardan haraket ettiğine göre, bu olguların nelere yol açacağına bakılır ve ona göre bir sonuca gidilir. Dolayısıyla burada sadece bir olgudan yola çıkılmıştır. Yani savaş olgusu bir hipotez olarak ele alınmıştır. 

topcuoglu@aktuelbakis.com