9 gün savaşı yeni politik durumu-2

Türk devletinin başarısızlıkla sonuçlanan Güney Kürdistan işgalinin olası politik sonuçları hem iç kamuoyunda hem de uluslararası ilişkilerde dikkatle izleniyor. Kürt sorunun çözümü ve ya çözümsüzlüğü hem Türk siyasal sisteminin iç politik dengelerini hem de uluslararası ve bölgesel ilişkilerini doğrudan etkiyecektir.

Bugüne kadar iktidar gücü olan ordunun Kürt gerilla güçleriyle girdiği savaşta inisiyatifi fiilen kaybetmesi aynı zamanda onun iç politikadaki güç dengesini önemli oranda bozmaya başladı. İçte Kürt gerillaları ile girdiği çatışmada prestij kaybeden ordu güçleri bu kez gözünü Güney Kürdistan’a dikti. Bütün dikkatini Kürtlerin tasfiyesine veren Türk ordusu Güney’in işgalinde elde edeceği başarı ile iç politikada etkinliğini arttırmanın bir aracı haline getirmek istedi. AKP ile tam bir uyum içerisinde olan ordunun İslamcılığın politik sembolü olarak bilinen Türban karşısında ‘dut yemiş bülbüle dönmesi’ karşılıklı politik tavizlerin verildiğini ortaya koymaktadır. Milli Güvenlik Kurulu toplantısında, Güney Kürdistan’ın işgal kararı çıkması ile İslamcı Cumhurbaşkanı Gül’ün Türban kararını onaylaması eş zamanlı oldu. Kürt gerilla güçleriyle giriştiği savaştaki başarısızlığı Genelkurmay’ın iktidar gücü önemli oranda zayıflatmakta ve bu nedenle sistemin stratejik merkezlerinin İslamcı AKP’nin eline geçmesine sesiz kalmaktadır. Özellikle Güney Kürdistan’ın işgal edilmesi ile başlayan süreçte ortaya çıkacak başarısızlık, ordunun bir bakıma çözülme sürecine girmesine İslamcı-Kemalist iktidar ilişkisinin yeniden tanımlanmasını yol açacak. Bu gün ortaya çıkan ‘yenilgi’ tablosu hem AKP hem de Genelkurmay bakımından ciddi sorunlara yol açacaktır.

Türk neo concuları aracılığıyla test ettirilen bu savaşın en önemli ikinci yönü ise bölgesel politik stratejidir. ABD, bölgedeki güç dengelerini ‘yeni’den belirlemektedir. Küresel sistem projesi içerisinde Kürtlerin yeri zaten yoktu. Irak işgali ile başlayan süreçte ABD stratejisyenlerinin beklentilerinin tersi bir durumun oluşması, direnişin yaygınlaşması, Kürtlerin uzun zamandan beri oluşturdukları iç istikrar, ABD’yi Kürtlerle işbirliğine yöneltti. Bu planlanan değil, Irak’ın iç konjektürel durumunda ortaya çıkan ani bir durumdu. ABD’nin Kuzey Kürdistan üzerinde işgal plan önerisi TBMM’de kabul görmemesi ve Türkiye’nin bölgesel politikalarının ‘efendilerinin planı ile nispeten çelişmesi bir kısım sorunlara yol açtı. ABD, geçici olarak Türkiye’yi izole ederek cezalandırdı.

Ortadoğu’da ortaya çıkan politik durum nedeniyle Türkiye yeniden stratejik dengelerin içerisine dahil edildi. NATO Afganistan’da fiilen başarısız oldu. Taliban önemli oranda etkinliğini sağlamaya başladı. NATO’nun diğer ülkeleri Afganistan bataklığına asker göndermiyor. Oldukça zor durumda bulunan NATO ve ABD, söz konusu asker ihtiyacını Türkiye’den karşılamak istiyor. Ayrıca ABD’nin bugünkü konjektürel durumda İran’a yönelik bir askeri operasyonu yapması da söz konusu değil. Hatta uzlaşma eğiliminin ortaya çıkması, orta erimli bir süreçte İran’ın bölgede rol oynamasını sağlayabilir. Bu durum bölgesel güç ilişkilerini yeniden biçimlendirecektir. Bu bakımdan politik-stratejik hesaplar uzun vadeli yapılıyor. Balkanlar’da ve Avrasya’da Rusya ile ABD-AB arasında ortaya çıkan güç çatışmasında Türkiye yeniden ön plana çıkartılmak isteniyor. Türkiye’nin Avrasya ve Akdeniz havzasında oynayacağı rol ve özellikle Avrasya’dan Avrupa’ya doğru akan enerji akışının güvenlik altına alınması için Türkiye’ye ihtiyaç duyulmaktadır. Bu nedenle Küresel sistem güçlerin eş zamanlı ve topyekün Türk devletinin Birleşmiş Milletler tarafından belirlenen uluslararası devletler hukukunu çiğneyerek bir başka ülkenin topraklarını işgal etmesine sessiz kalıp geçiştirmeleri tesadüfü bir durum değil.

Bütün bunların karşılığı, bölgesel bütün statükocu güçlerin yumuşak karnı olan Kürtlerin tasfiyesini onaylamalarıdır. Ancak küresel sistemin güçlerinin eş zamanlı saldırılarına Kürt gerilla güçlerinin gösterdiği muazzam direniş karşısında sadece Türk askeri güçleri değil esasen ABD-AB eksenli bütün küresel sistem güçleri de fiilen bir yenilgi aldılar. Kürt halkının gerillaya verdiği aktif destek ile onların bütün savaş stratejileri boşa çıkarttı. PKK hareketi, bölge ilişkilerinde dengeleri etkileyecek askeri ve politik bir üstünlük sağladı.

Yeni politik durumu analiz etmek, sürece yanıt veren stratejiler geliştirmek ve oluşmaya başlayan dengeleri etkilemek Kürt ulusal hareketinin dikkatle üzerinde durması gereken bir konu. Bundan sonraki süreçte, politik ilişkiler çok daha ciddi oranda ön plana çıkacaktır.

Gokyuzu9@aol.com